توهان کي پاڪستان جي عوام سان محبت ناهي

پھرين فيبروري 2000ع

روزاني سنڌ حيدرآباد

توهان کي پاڪستان جي عوام سان محبت ناهي

هاڻي جڏهن الطاف حسين پاڪستان جي قوم پرستن ڏانھن دوستيءَ جو هٿ ڊگهيڙڻ جي ڪوشش پيو ڪري، تڏهن ضروري ٿي پيو آهي تہ پاڪستان جي اندروني ۽ پرڏيھي صورتحال تي هڪ نظر وجهجي. الطاف حسين هن وقت پنجابي اسٽيبلشمينٽ جي خلاف اعلان جنگ ڪري رهيو آهي ۽ پاڪستان جي هڪ منظم سرڪاري ايجنسي آءِ ايس آءِ سان جهيڙو جهيڙو پيو ڪري. سندس خواهش آهي تہ ان جهيڙي ۾ پاڪستان جا سڀ قومپرست سندس ساٿ ڏين. الطاف حسين جو ماضي سندس حال ۽ مستقبل کي سمجهڻ لاءِ ڪافي آهي.

هي ڪا فلمي ڪهاڻي ڪو نہ آهي، جو سنڌي، پنجابي، پٺاڻ، بلوچ يا خود اردو ڳالهائيندڙ ماڻهو هن داغدار ۽ جنوني ماڻهوءَ جي هڪ جذباتي خط جي جواب ۾ ماضيءَ کي وساري اٿي کڙا ٿيندا ۽ کيس ”ڀائي جان“ چئي اوڇنگارون ڏيئي ڀاڪر پائيندا. الطاف حسين جي نالي سان ٻورين ۾ بند هزارين لاش آهن. هڪ وڏي رتوڇاڻ منافقيون آهن. ويساھہ گهاتيون آهن. نہ رڳو پاڪستان جي بيگناھہ عوام سان پر فوج سان بہ هٿياربند ٽڪراءُ آهي. سوال هي آهي تہ هاڻي اوچتو ئي اوچتو الطاف حسين جي سوچ ڪيئن بدلي آهي؟ الطاف جي سوچ ڪڏهن بہ ڪو نہ بدلي آهي. هو جيڪڏهن ناٽڪ جي دنيا هجي ها تہ ايوارڊ هولڊر اداڪار هجي ها. هو هن وقت بہ ڪنھن ٻي ڌر جا پڙهايل ڊائلاگ ورجائي رهيو آهي. اها ڌر ڪير آهي؟ شايد آءِ ايس آءِ کي ڪو اندازو هجي، جنھن خلاف الطاف حسين ايئن ڳالهائي رهيو آهي، ڄڻ پاڪستان ۾ سندس دشمني فقط ان هڪ اداري سان هجي.

اسان ڄاڻون ٿا تہ هن وقت آءِ ايس آءِ تي سڀ کان گهڻي ڪاوڙ فقط ڀارت کي آهي. هندستان تازي هائجيڪنگ جي سڄي ذميواري آءِ ايس آءِ تي وڌي ۽ پاڪستان خلاف سڄي دنيا ۾ خوب هاءِ گهوڙا ڪئي. آءِ ايس آءِ جھڙي اداري کان پاڪستان جي ڪن سياسي ڌرين کي شڪايت تہ ٿي سگهي ٿي، پر ان جو مطلب اهو ڪو نہ آهي تہ ان شڪايت جي زندگيءَ جو واحد مقصد هندستان سان جنگ هئڻ گهرجي. اسان تہ محبتن جي ڳالھہ ڪرڻ وارا آهيون ۽ ڇنڻ جي ڳالھہ بہ ڪو نہ ڪندا آهيون. پر ايئن ٿي نٿو سگهي تہ جيڪو خراب نيت سان آيو آهي، ان جي پيرن تي هٿ رکي معافي گهرون.

سوال اهو آهي تہ هن وقت ڏيھہ پرڏيھہ ۾ آءِ ايس آءِ ۽ پنجابي اسٽيبلشمينٽ خلاف محاذ آرائي ڪير پيو ڪري؟ ايم ڪيو ايم جو الطاف حسين تہ هٿياربند جنگ ۽ دوسرا راستہ اختيار ڪرڻ جي ڌمڪي بہ ڏيئي رهيو آهي. پرڏيھہ ۾ اها پاليسي هندستان جي آهي، جنھن جي خيال ۾ آءِ ايس آءِ ڪشميري مجاهدين کي تربيت ڏيئي رهي آهي يا پاڻ اتي موجود آهي. ڏيھہ ۾ آءِ ايس آءِ ۽ فوج سان هٿياربند مھاڏو اٽڪائڻ جي ڳالھہ اڄ ڪلھہ فقط الطاف حسين ڪري رهيو آهي. ڪٿي ڪھڙي ڪڙي ملي ٿي يا نٿي ملي؟ اسان فقط شڪ ڪري سگهون ٿا ۽ اسان کي حق آهي تہ پرائي باھہ ۾ ٽپو ڏيئي، پاڻ کي ساڙي نہ ماريون. اسان جو نہ ڪشمير ۾ هلندڙ جنگ سان ڪو واسطو آهي ۽ نہ وري ڪنھن دهشتگرد تنظيم سان فوج جي جهيڙي ۽ ٽڪراءَ سان ڪو واسطو آهي. هائو! اسان جو ٻنہي ڳالهين سان فقط ايترو واسطو آهي جو جڏهن بہ اوڙي پاڙي ۾ ڪو واقعو ٿيندو آهي. ان جو اثر اسان تي ضرور پوي ٿو. پر منھنجو سوال آهي تہ ڪالھہ تائين جڏهن جڏهن سنڌ سورن، باھہ ۽ بارود مان گذري آهي، ڇا ڪڏهن ڪنھن ڪشميري يا پناھہ گير/مھاجر سنڌ جو ساٿ ڏنو آهي؟ آئون تاريخ جو معمولي شاگرد آهيان ۽ مون وٽ ان سوال جو جواب آهي تہ ايئن ڪڏهن بہ ڪو نہ ٿيو آهي، بلڪه ان جي ابتڙ ضرور ٿيو آهي.

الطاف حسين چوي ٿو تہ ڪرپٽ سياستدان ۽ جنرل پاڪستان جي قسمت نٿا بدلائن سگهن. درست! پر الطاف حسين صاحب تون ڪھڙو چڱو مڙس آهين؟ تنھنجو پاڪستان جي سياست ۾ ڪھڙو شاندار ۽ ڪرپشن کان آجو ڪردار رهيو آهي؟ تو تہ قربان جون کلون لٽي هٿيار ورتا ۽ ڪراچيءَ ۾ ماڻهن کي ايئن ڪهرايو، جيئن ڪا عيدالاضحيٰ جي قرباني هجي. توکي حق ڪھڙو آهي جو پاڪستان جي عوام پاران پيو ڳالهائين؟ تون تہ پڙ ڇڏي هليو ويو آهين، تون تہ امن کي رت ۾ وهنجاري ويو آهين. خونن جي ڪيسن ۾ گهربل آهين ۽ عدالتن هٿان مفرور قرار ڏنل آهين، الطاف حسين شايد ان خيال ۾ آهي تہ ڪو سڀاڻي هو امام خمينيءَ وانگر پاڪستان ۾ داخل ٿيندو يا تہ کين ڪو اڳواٽ اطلاع آهي تہ سڀاڻي هندستان جو پلڙو پاڪستان تي ڳرو ٿيڻ آهي، ان ڪري آءِ ايس آءِ جي خلاف ڳالهائي هندستان جون همدرديون اڳواٽ حاصل ڪري وٺجن.

الطاف حسين کي خوش فهمي ۾ نہ پوڻ گهرجي. پاڪستان ۾ هاڻي هڪ ٻيو همراھہ ساماڻو آهي. هن شخص هڪ عجيب موڙ ڪاٽي هٿياربند جنگ جو جهنڊو بلند ڪيو آهي. هي مولانا مسعود اظهر آهي جنھن کي تازو هندستاني هوائي جهاز جي اغوا واري واقعي کانپوءِ ڀارتي جيل مان آزاد ڪيو ويو. بہاولپور ۾ پيدا ٿيل هي ماڻهو ڪشمير جي مجاهدن سان ڪيئن گڏيو ۽ نيپال مان اغوا ٿيل هندستاني جهاز جي هائيجيڪنگ جي نتيجي ۾ هو ڪيئن رات وچ ۾ مشهور ٿيو؟ سڀ ڪجھہ اتفاق جي ڳالھہ ٿي نٿي سگهي.

هاڻي اهو ئي مسعود اظهر پاڪستان جي مختلف شهرن ۾ عام اعلان ۽ ڀڙڪندڙ تقريرون ڪري ٿو ۽ لکين ماڻهن جا ميڙ ڪري ٿو. هن پاڪستان جو ڪو بہ قانون ڪو نہ ٽوڙيو آهي. ان ڪري هن کي جهلي نٿو سگهجي. پر هن جي تقريرن جا پڙاڏا اسان جي ڪنن تي پئجي رهيا آهن. بہاولپور جو ٿلهو متارو گوريلو چوي ٿو ”ڇھہ لک مجاهد ڪشمير موڪلڻ لاءِ تيار ويٺو آهيان. ڪشمير کي ميدان بدر بنايو ويندو. اسان طالبان طرز تي ڪم شروع ڪري ڇڏيو آهي. جيڪڏهن ڀارت آزادي نہ ڏني تہ پوءِ ڀارت کي ٽڪر ٽڪر ڪري ڇڏينداسين!“

اڙي ڀائي جهل! تون ڪير مڙس آهين؟ ۽ ڇا تون ڄاڻين ٿو تہ تون ڇا ڳالهائي رهيو آهين ۽ ان جو نتيجو ڇا نڪري سگهي ٿو؟ ان وڦلڻ جو ڪو ٻيو نتيجو نڪري يا نہ نڪري، ڪالھہ جون سرحدي رپورٽون آهن تہ سيالڪوٽ کان ڪيٽي بندر تائين الرٽ بلڪه اڳرائي لاءِ تيار فوجون پاڪستان جو نقصان ڪري ويٺيون آهن. آئون سيالڪوٽ جو بہ سڄڻ آهيان، پر جڏهن ڪيٽي بندر جا ملاح هندستاني بارود جو شڪار ٿيا آهن تہ مون کي وڌيڪ ڳڻتي ٿي آهي. مولانا مسعود صاحب ايترو اڳتي نہ وڃو، جو پويان گهر سڙن، ڪو بچائي بہ نہ سگهي!

پاڪستان ۾ بم ڌماڪن جي نئين لهر آيل آهي. انھن ڌماڪن جي ذميواري ”النواز“ نالي ڪنھن تنظيم تي وڌي وئي آهي. بلڪه چون ٿا تہ ان ذميواري قبول بہ ڪئي آهي. مون کي تہ النواز بہ هڪ هٿرادو ۽ خوفناڪ ناٽڪ ٿو لڳي، جيڪو نواز شريف جي ڳچيءَ ۾ ايئن پوندو. جيئن محترمہ ڀٽو ”الذوالفقار“ مان اڙجي وئي هئي. ڌماڪا تہ الائي ڪنھن ڪيا، پر انھن ڌماڪن مان فقط هڪ ڌماڪي ۾ جيڪو 17 جنوريءَ تي ٿيو. جنھن ۾ هڪ ڊزن ماڻهو مري چڪا آهن. هي ديسي بم هئا. هڪ بم سهراب ڳوٺ وٽ ڦاٽو، هڪ سٽي ڪورٽ وٽ ۽ هڪ ناڪام ٿيو. نقصان ڪنھن جو ٿيو؟ فوتين ۾ وڌ ۾ وڌ افغاني هئا. اسان کي اهو نہ وسارڻ گهرجي تہ پاڪستان ۾ بندوق يا بارود جو ڪلچر خود افغانين آندو آهي. دره ۽ علائقه غي